Her-scheppen: verhalen van hoop en creativiteit
Wij leven in een tijd die voor het eerst in de geschiedenis lijkt op het Noach-verhaal. De vernietiging waarvoor de mensheid in het Bijbelverhaal wordt gewaarschuwd, is vandaag meer dan een metafoor. De planetaire grenzen zijn overschreden. De biodiversiteit lijdt onherstelbare schade. Kwetsbare bevolkingsgroepen worden zwaar getroffen.
Ons productiesysteem – dat we in honderden jaren hebben opgebouwd – rolt nog steeds door met vernietigende kracht. Bedrijven putten de aarde uit. Grootschalige landbouw verarmt de bodem. Biolandbouw blijft duurder dan gangbare productie.
En wist je dat het consumptiepatroon van een doorsnee Belgisch gezin gelijkstaat aan het werk van twee ‘onzichtbare slaven’? Twee onderbetaalde arbeidskrachten, ergens ver weg, die onze kleding, voeding, smartphones of zonnepanelen mogelijk maken.
We willen wel
Ik geloof dat de meesten onder ons wél duurzamer willen leven, maar het systeem maakt het moeilijk. Grote industrieën versterken hun macht, en overheden schuiven verantwoordelijkheid steeds vaker door naar het individu.
Politieke moed
Maar waar blijft dan de politieke moed? Hier komt voor mij een bijbelse grondgedachte binnen. Het Noach-verhaal eindigt niet in vernietiging. Het vertelt ons dat er een kans is op een nieuw begin. Zelfs in de diepste duisternis. In de Bijbel zien we die cyclus telkens terugkeren: verhalen van vergeving, verzoening, bevrijding, hoop.
Dat idee van “opnieuw beginnen” is niet alleen een religieus principe. Het zit verweven in wie we zijn als mensen. We zijn scheppers – en herscheppers. Die creativiteit, die drang om opnieuw te beginnen, herken ik in kunst en in het dagelijks leven. Laat me twee voorbeelden geven die mij hoopvol stemmen.
Over een kunstwerk als appel tot bewustwording
In Museum Voorlinden zag ik een installatie van Anselm Kiefer. Een hele zaal werd gevuld met wat op het eerste gezicht een uitgestrekt tarweveld leek. Maar van dichterbij zag ik dat elk halm zorgvuldig met de hand gemaakt was. Doek, gips en metaal vormden samen een landschap, afgewerkt met schellak en bladgoud. Tussen de halmen lagen symbolische objecten: een loden boek, een stenen trog, en een terracotta slang. Die slang stond symbool voor gevaar. Voor een wereld die lijdt onder milieuschade en klimaatrampen.
Scheppingsdrang
Kiefer baseerde dit werk op een plan uit 1944, waarin Duitsland na de Tweede Wereldoorlog volledig zou worden ontwapend en omgevormd worden tot een landbouwstaat. Wat op het eerste gezicht idyllisch lijkt, zou rampzalige gevolgen hebben: veertig procent van de bevolking zou verhongeren. Kiefer confronteert ons met de complexiteit van schoonheid en vernietiging, en hij dwingt ons om dieper te kijken.
Wat me zo raakt aan dit werk, is dat het de menselijke scheppingsdrang centraal stelt. Elk detail van het kunstwerk is herschapen door menselijke handen. En dat is precies wat we nodig hebben: een creatieve, bewuste omgang met de aarde. Kunst roept ons op tot actie – tot verantwoordelijkheid.
Diezelfde drang tot scheppen zie ik ook dichter bij huis. Neem nu het verhaal van Kristl, een onderneemster met een passie voor Italië en eten. Ze werd plots bijna doof . Dat was een ingrijpende gebeurtenis. Ze besloot haar leven een nieuwe wending te geven. Pastati was geboren.
Ondernemingsdrang
Samen met Thierry, directeur van een maatwerkbedrijf in Oudenaarde, bouwde ze het pastabedrijf verder uit. Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt produceren er elke dag met trots en vakmanschap artisanale pasta. Ze gebruiken spelt van een lokale bioboerderij, bloem van de Ijzerkotmolen, eieren van een mobiele kippenstal en groenten uit een biologische pluktuin. Elk ingrediënt is zorgvuldig gekozen. Het resultaat is niet alleen duurzame pasta, maar ook werkgelegenheid en een hernieuwd verbond tussen mens en aarde.
Dit project laat zien hoe ondernemen een kracht kan zijn voor duurzaamheid en verbondenheid. Het herinnert me eraan dat zelfs in een wereld vol uitdagingen, we steeds opnieuw kunnen kiezen voor hoop.
Het appel van kunst en ondernemen
Zowel kunst als ondernemen roepen mij op om te blijven herscheppen. Om te blijven zoeken naar manieren om het leven en de aarde te vernieuwen. Dat is een bijbelse opdracht: zorg voor de schepping, draag verantwoordelijkheid, en blijf hopen op vernieuwing.
Net zoals Noach de ark bouwde als symbool van hoop, kunnen wij vandaag bouwen aan een wereld waar creativiteit, duurzaamheid en verbondenheid centraal staan. Want ook nu is er een kans om opnieuw te beginnen.
Bekijk je liever de video? > KLIK HIER
Wat sprak je aan? Deel het met de online community… Schrijf hieronder je commentaar >
Voeg commentaar toe